Dünyanın ilk tam beyin emülasyonu

Amerikan biyoteknoloji girişimi Eon Systems PBC, 2024’te Nature dergisinde yayımlanan meyve sineği (Drosophila melanogaster) beyni tam bağlanma haritası (connectome) üzerine kurulu hesaplamalı modeli, fizik tabanlı bir sanal bedene entegre ederek dünyanın ilk “embodied” (bedenli) tam beyin emülasyonunu gerçekleştirdi. 125 binden fazla nöron ve 50 milyon sinaptik bağlantıdan oluşan bu dijital beyin, duyusal girdiler alarak yürüme, temizlenme ve beslenme gibi doğal davranışları kendi devre dinamikleriyle üretiyor. Bu gelişme, yapay zekâdan farklı olarak biyolojik beynin birebir kopyalanmasıyla davranışın “ortaya çıkmasını” sağlıyor ve fare ile insan ölçeğine uzanan beyin emülasyonu yolunda tarihi bir eşik olarak değerlendiriliyor. Bu deneyin, yapay zekanın ‘makine öğrenmesi’ kısıtlamasından çıkarak bilim kurgu filmlerinde gördüğümüz o düşünen ve hisseden robotların yolunda en büyük adım olabileceği vurgulanıyor. Henüz filmlerde gördüğümüz ‘beyin yükleme’ fikri kadar iddialı değil ancak o yolda bir adım olarak görülüyor